Wiele osób wychodzi z założenia, że ich zapotrzebowanie na te składniki jest automatycznie zaspokajane. Rzeczywistość wygląda jednak inaczej: w Polsce średnie spożycie kwasów omega-3 kształtuje się znacznie poniżej zalecanych wartości. Statystycznie 3 na 4 osoby cierpią tam na niedobór omega-3. Tymczasem kwasy tłuszczowe omega-3 to niezbędne elementy budulcowe dla kluczowych funkcji organizmu.
Przede wszystkim długołańcuchowe kwasy tłuszczowe omega-3 – EPA i DHA – odgrywają decydującą rolę w pracy serca, mózgu i wzroku. Ponieważ ludzki organizm nie potrafi sam wytwarzać tych kwasów, konieczne jest ich regularne i wystarczające dostarczanie wraz z dietą lub poprzez celowaną suplementację. Tylko w ten sposób można długofalowo utrzymać prawidłowy poziom omega-3, tworząc tym samym solidny fundament dla naszego zdrowia.
Naturalny olej z ryb zawiera zazwyczaj od około 30% do maksymalnie 35% kwasów tłuszczowych omega-3. Kwasy te trafiają do organizmu ryb poprzez algi, które stanowią ich pożywienie. Zaleca się przy tym wybieranie ryb pochodzących ze zrównoważonych, dzikich połowów, ponieważ ryby hodowlane są często karmione paszą zawierającą chemikalia i antybiotyki, które mogą w ten sposób trafić do łańcucha pokarmowego człowieka. Ponadto masowa hodowla silnie obciąża środowisko naturalne. Podobnie jak w samej rybie, taki olej składa się z kompleksowej mieszanki ponad 50 różnych kwasów tłuszczowych, w tym również omega-6, -7, -9 i -11.
Aby zwiększyć zawartość kwasów tłuszczowych omega-3 nawet do 90%, olej w koncentratach jest poddawany modyfikacjom chemicznym. W procesie tym cząsteczka tłuszczu (trójgliceryd) zostaje rozbita i sztucznie złożona na nowo, tak aby zawierała dwa lub trzy kwasy tłuszczowe omega-3. Taka struktura nie występuje naturalnie w przyrodzie. Ponadto oleje te pozyskuje się zazwyczaj z różnych resztek rybnych, które nie znalazły zastosowania przy produkcji innych towarów. Zasadniczo jest to element pełnego wykorzystania surowców, jednak jakość produktu końcowego zależy w dużej mierze od świeżości składników wyjściowych oraz procesów oczyszczania i rafinacji.
Ze względu na wysokie stężenie omega-3, w przypadku koncentratów wystarczy przyjmować mniej kapsułek lub kropli, aby dostarczyć zalecaną dawkę. Wadą jest jednak fakt, że mamy do czynienia z produktem sztucznym o nienaturalnej strukturze tłuszczowej, która jest gorzej przyswajalna przez organizm niż naturalna forma omega-3. Dodatkowa obróbka może również wpływać na stabilność kwasów tłuszczowych, dlatego w przypadku koncentratów należy położyć szczególny nacisk na zapewnienie jakości, ochronę przed utlenianiem i właściwe przechowywanie. Ocena wpływu różnych form omega-3 na zdrowie jest przedmiotem aktualnych badań naukowych.
Algi są pierwotnym źródłem kwasów tłuszczowych omega-3. W złożonym procesie biochemicznym przekształcają one światło słoneczne, wodę i składniki odżywcze w ważne kwasy tłuszczowe DHA i EPA.
Naturalny olej z alg pozyskiwany jest z mikroalg, które występują w morzach i oceanach lub są hodowane w sztucznej wodzie morskiej. Pozwala to chronić zasoby mórz oraz populacje ryb i kryla, dla których algi stanowią podstawową bazę pokarmową. Dzięki kontrolowanej uprawie algi są ponadto szczególnie wolne od zanieczyszczeń i nie zawierają metali ciężkich ani PCB.
Z kolei w koncentratach oleju z alg zawartość kwasów omega-3 jest sztucznie podnoszona, podobnie jak w koncentratach olejów rybnych. Prowadzi to do utraty naturalnej struktury tłuszczowej, co może zwiększać ryzyko utleniania. Dodatkowo, ze względu na zmienioną strukturę, koncentrat oleju z alg charakteryzuje się niższą biodostępnością.
Kluczowe jest dostarczanie organizmowi odpowiedniej ilości kwasów EPA i DHA. Aby zapewnić optymalne wsparcie dla zdrowia, zalecamy spożywanie 2000 mg morskich kwasów tłuszczowych omega-3 (EPA i DHA) dziennie. Można je w prosty sposób włączyć do codziennej rutyny, stosując naturalny olej omega-3 z ryb lub alg, bądź wybierając alternatywę w formie kapsułek.
Już jedna łyżka dziennie wystarczy, aby pokryć zalecane zapotrzebowanie. Olej można z łatwością wymieszać z posiłkiem lub dodać do smoothie, dostarczając organizmowi ważnych kwasów tłuszczowych omega-3 w naturalny sposób. Dzięki temu organizm może w pełni korzystać z ich dobroczynnego wpływu na serce, mózg oraz wzrok.
Porównanie: olej rybi, olej z alg i koncentrat kwasów omega-3
Aby uniknąć ewentualnych zanieczyszczeń, naturalne oleje rybne powinny zostać oczyszczone z metali ciężkich i substancji szkodliwych. Ponieważ podczas oczyszczania oleju z ryb tracone są ważne wtórne składniki odżywcze, dodawana jest ekologiczna oliwa z oliwek z pierwszego tłoczenia na zimno. Zawiera ona wiele polifenoli (substancji roślinnych). Polifenole w oliwie z oliwek działają jako przeciwutleniacze – chronią olej omega-3 przed utlenianiem (zarówno w butelce, jak i podczas transportu w krwiobiegu).
Pomocne w ocenie jakości są również liczne certyfikaty. Istnieją różne ważne oznaczenia, takie jak na przykład Friend of the Sea (FOS), który przeciwdziała nadmiernym połowom w oceanach. Ważnym znakiem jakości jest także certyfikat IFOS – niezależny program testowania i certyfikacji olejów rybnych.
Przy pozyskiwaniu naturalnego oleju z alg zrównoważony rozwój również odgrywa istotną rolę. W tym celu ważne jest, aby algi były hodowane w sposób przyjazny dla środowiska w sztucznej wodzie morskiej. Aby dodatkowo chronić olej przed utlenianiem, optymalne warunki zapewnia beztlenowe środowisko przetwarzania. Kluczowe jest, aby poszczególne etapy tego procesu przebiegały w sposób wyjątkowo łagodny, co pozwala na zachowanie pełni właściwości kwasów tłuszczowych omega-3.
